آخرين نظرسنجى ها از نهمين انتخابات رياست جمهورى

• در حاليكه بيانيه معين در زمينه ايجاد “ جبهه دموكراسي و حقوق بشر “ توجه بسياري از نيروهاي سياسي را جلب كرده است و نخبه گان سياسي متقابلا از معين مي خواهند كه در زمينه اين وعده خود تضمين هاي عملي ارائه دهد و از جمله فراخوان تشكيل اين جبهه، نيروهاي شركت كننده در آن و برنامه عمل پيشنهادي خود را نه بعد از انتخابات، بلكه پيش از آن اعلام نمايد، كماكان نظر سنجي ها از عدم استقبال عمومي از انتخابات حكايت مي كنند. • روزنامه شرق با تاكيد بر اينكه مردم “ باور ندارند كه رئيس جمهور بعدى بتواند در زمينه اقتصادي موفقيت چندانى داشته باشد“، افزوده است : «نتايج افكارسنجى هاى متعدد نشان مى دهد دو موضوع سياست خارجى و سياست هاى فرهنگى محورهاى اصلى هستند كه مردم متناسب با رويكردهاى ارائه شده به آن راى مى دهند.»

آخرين نظرسنجى ها از نهمين انتخابات رياست جمهورى نشان مى دهد ۶۸ درصد هنوز نامزد مورد نظر خود را انتخاب نكرده اند

روزنامه شرق: «كانديداها اگر تصور مى كنند بر اثر برآورد اقتصادى مردم از خودشان راى مى آورند اشتباه مى كنند. مردم خواست اقتصادى دارند اما باور ندارند كه رئيس جمهور بعدى بتواند موفقيت چندانى در اين زمينه داشته باشد.» محمد فاضلى رئيس گروه تحقيق موسسه افكارسنجى دانشجويان ايران (ايسپا) ضمن اعلام اين مطلب افزود: «نتايج افكارسنجى هاى متعدد نشان مى دهد دو موضوع سياست خارجى و سياست هاى فرهنگى محورهاى اصلى هستند كه مردم متناسب با رويكردهاى ارائه شده به آن راى مى دهند.» دكتر فاضلى اضافه كرد: «براساس همين رويكرد يك قطب بندى در عرصه فرهنگ را مى توان مشاهده كرد. قشر راضى و خيلى راضى كه به صورت مثال سياست هاى فرهنگى مجلس هفتم را تاييد مى كنند آن را قبول دارند، يك گروه بينابينى و گروهى كه سياست هاى فرهنگى موجود را قبول ندارد. سرنوشت انتخابات توسط گروه بينابينى مشخص مى شود كه هنوز هم براى راى دادن و هم انتخاب كانديداى مشخص تصميم نگرفته است.» در اين بين تنها ۳۱ درصد از مردم تصميم خود را براى راى دادن به يك كانديداى مشخص گرفته اند. ۶۸ درصد از مردم نيز اظهار كرده اند كه هنوز اقدام به انتخاب فرد خاصى نكرده اند و يا شركت نمى كنند.
• پيگيرى اخبار انتخابات
طبق افكارسنجى «ايسپا» طى ۶-۴ خرداد ماه، از شهروندان تهرانى، تنها ۳۳ درصد از مردم به صورت جدى اخبار مربوط به انتخابات را دنبال مى كنند. ۴۲ درصد از شهروندان تهرانى نسبت به اخبار و تغيير تحولات انتخابات بى تفاوت و يك گروه ۲۴ درصدى هم جدى به پيگيرى اخبار انتخابات اقدام مى كنند. در جمع حدود ۶۷ درصد از تهرانى ها علاقه چندانى به اخبار مربوط به انتخابات ندارند.
درخصوص ميزان موفقيت رئيس جمهور آينده در حل مشكلات كشور نيز حدود ۴۵ درصد از مردم معتقدند رئيس جمهورى آينده نمى تواند مشكلات جارى كشور را حل كند. گروه بينابينى ۲۱ درصدى نيز معتقد است رئيس جمهورى آينده تا حدى مى تواند مشكلات كشور را حل كند. اگر ديدگاه گروه بينابينى را به گروهى كه نسبت به كارايى رئيس جمهورى بعدى بدبين هستند اضافه كنيم حدود۶۶ درصد از مردم تهران معتقدند با توجه به شرايط موجود رئيس جمهورى توانايى حل مشكلات جامعه را نخواهد داشت. تنها ۲۲ درصد به صورت خيلى زياد و زياد به حل مشكلات توسط رئيس جمهور آينده اميدوار هستند.
• وقتى كانديداها به نفع هم كنار مى روند
اما اگر كانديداها به نفع يكديگر كنار بروند چه اتفاقى مى افتد؟ نتيجه افكارسنجى هاى ماه ارديبهشت ايسپا نشان مى دهد در صورت كناره گيرى هر يك از كانديداها به نفع ديگرى، با تقسيم آراى پيش بينى شده آنها بيشترين آرا به سبد هاشمى رفسنجانى ريخته خواهد شد. اين افكارسنجى نشان مى دهد مردم به اشخاص راى مى دهند تا به احزاب و يا سياست ها. بنابراين وقتى يك كانديداى احزاب و گروه هاى موسوم به راست يا چپ كناره گيرى مى كند آراى او كاملاً به سبد گروه هاى نزديك به او ريخته نمى شود. بر همين اساس وقتى از كسانى كه كانديداى خود را تا كنون انتخاب كرده اند، پرسيده شد اگر كانديداى شما به هر دليل نتواند در انتخابات راى بياورد به چه كسى راى خواهيد داد، افراد به شرح زير نظرات خود را بيان كردند: با كنار رفتن معين ۸ درصد آرايش به سبد هاشمى، ۱۳ درصد كروبى و۱۲ درصد به لاريجانى خواهد رسيد. حدود ۵۰ درصد از كسانى كه معين را براى راى دادن انتخاب كرده اند معتقدند اگر او نيايد ممكن است در انتخابات شركت نكنند. اگر احمدى نژاد از عرصه رقابت كنار برود، بيشترين راى از جانب او به قاليباف خواهد رسيد. اما در صورت كناره گيرى قاليباف حدود ۲۰ درصد از كسانى كه تصميم گرفته اند به او راى بدهند به هاشمى رفسنجانى راى خواهند داد. ۱۰ درصد لاريجانى و حدود ۸ درصد هم معين را جايگزين قاليباف خواهند كرد. در صورتى كه لاريجانى از انتخابات كنار برود، ۱۵ درصد از كسانى كه تا كنون تصميم گرفته اند به او راى بدهند، به هاشمى رفسنجانى و ۷ درصد به معين و ۲ درصد به قاليباف راى خواهند داد. اما با وجود آنكه گمان مى رود در صورت كناره گيرى و يا عدم حضور كروبى آراى او به سمت معين برود، مشاهده مى شود كه در اين صورت۲۱ درصد از كسانى كه تا كنون تصميم به راى به كروبى را دارند راى هاى خود را به سبد هاشمى خواهند ريخت. ۱۵ درصد به لاريجانى راى خواهند داد و ۱۳ درصد معين را به عنوان گزينه دوم خود مد نظر خواهند داشت.
• كانديداهاى بدون جايگزين
درميان راى دهندگان ۵۰ درصد كسانى كه به معين راى مى دهند او را بدون جايگزين مى دانند و در صورتى كه او حاضر نشود احتمال اينكه گزينه تحريم انتخابات را مورد توجه قرار دهند زياد است. بعد از او به ترتيب قاليباف، لاريجانى و كروبى كسانى هستند كه توسط راى دهندگانشان بدون جايگزين ناميده شده اند. اما اگر هاشمى كنار برود هيچ يك از راى دهندگان حاضر نيست به احمدى نژاد راى بدهد. حدود۳ درصد به قاليباف، ۱۵ درصد لاريجانى، ۱۳ درصد كروبى و ۷ درصد معين را به عنوان جايگزين انتخاب كرده اند. بنابراين مى توان انتظار داشت راى دادن مردم بيش از آنكه جناحى باشد، شخصى است.
• تصوير مردم از جناح بندى ها
اما آيا مردم تصويرى از جناح بندى هاى سياسى دارند؟ ۱۵ درصد مردم معتقدند جناح راست پيروز انتخابات خواهد شد. به همان مقدار نيز جناح چپ را پيروز ميدان انتخابات مى دانند. براى حدود ۳۵ درصد پيروزى هيچ جناحى فرقى نمى كند و حدود ۲۰ درصد هم اصلاً نمى دانند جناح چيست و تفاوت هاى معنى دارى را درك نمى كنند. مقايسه نظرسنجى هاى ارديبهشت ماه و اوائل خردادماه نشان مى دهد كه در اولى ۳۵ درصد مردم براى شركت در انتخابات تصميم قاطع گرفته بودند اما تعداد اين افراد هم اكنون به ۳۱ درصد رسيده است. در واقع وقتى طيف شركت كنندگان وسيع تر بوده، افراد بيشترى تمايل براى شركت در انتخابات داشته اند كه با قطعى شدن تعداد كانديداها از تعداد كسانى كه تصميم قطعى براى حضور در انتخابات دارند كاسته شده است. از نظر گروه محققان ايسپا و براساس افكارسنجى هاى به عمل آمده، اگر سقف حداكثرى مشاركت مردم در انتخابات را ۵۵ درصد فرض كنيم تا كنون ۳۱ درصد از مردم تصميم خود را براى شركت در انتخابات به صورت قطعى گرفته اند و همه مبارزه انتخاباتى و تبليغات كانديداها براى جذب ۲۴ درصد آراى مردم است. در اين ميان ۲۵ درصد مردم در همه افكارسنجى ها اعلام كرده اند كه اساساً در انتخابات شركت نخواهند كرد.
• رشد ميزان راى در كانديداها
با مشخص شدن نهايى كانديداهاى رياست جمهورى، تغييراتى در آراى مردم به وجود آمده است. نتيجه افكارسنجى ۶-۴ خردادماه نشان مى دهد طى اين مدت آراى احمدى نژاد ۳۱ درصد رشد داشته است. آراى محسن رضايى ۵۰ درصد رشد منفى داشته و تقريباً به نصف رسيده است. آراى قاليباف نيز حدود ۸ درصد كاهش داشته است. كروبى ۳۸ درصد كاهش، هاشمى ۴ درصد كاهش، معين ۹۸ درصد افزايش، مهرعليزاده ۲۳ درصد افزايش و لاريجانى ۵ درصد كاهش داشته است.
• چه كسى را پيروز انتخابات مى دانيد
صرف نظر از اينكه افراد به چه كسى راى مى دهند، مردم چه كسى را پيروز نهايى انتخابات پيش بينى مى كنند؟ اين سئوالى است كه مردم به آن اينگونه پاسخ داده اند: تنها ۱/۲ درصد مردم از هم اكنون معتقدند كه احمدى نژاد راى لازم را براى رياست جمهورى كسب خواهد كرد. نيم درصد رضايى، ۷/۳ درصد قاليباف، ۴/۲ درصد كروبى، ۴/۳ درصد لاريجانى، ۳درصد معين، سه دهم درصد مهر عليزاده و ۶۲ درصد هاشمى رفسنجانى را برنده نهايى انتخابات قلمداد كردند. در اين ميان حدود ۲۳ درصد اعلام كرده اند كه از هم اكنون نمى توانند تصور كنند چه كسى برنده نهايى انتخابات خواهد شد. نظرسنجى هاى پى در پى و به فاصله نزديك مركز افكارسنجى دانشجويان ايران نشان مى دهد افزايش تعداد راى دهندگان از ۵۵ درصد بيشتر تنها با ظهور يك كاريزما امكان پذير است كه طبق تحليل هاى موجود هيچ كدام از كانديداهاى حاضر ويژگى هاى يك كاريزما را از خود بروز نمى دهند. با توجه به وضعيت موجود، به نظر مى رسد شركت كنندگان در انتخابات انتظار هيچ معجزه اى از كانديداها در عرصه اقتصادى را ندارند. بنابراين سوار شدن بر موج اقتصادى براى افزايش مشاركت مردم، از طريق اعلام برنامه و وعده دادن، عملاً نتيجه موثرى به همراه نخواهد داشت. كانديداها براى اينكه توجه راى دهندگان را به صورت جدى به خود جلب كنند نيازمند اين هستند كه نشان دهند مى توانند تغييرات ساختارى را در دولت ايجاد كنند. بنابراين كسانى كه نشان بدهند كه مى توانند يك گام جلوتر از خاتمى به ايجاد تغييراتى ساختارى در كشور مبادرت كنند، راى بيشترى را در روزهاى باقى مانده تا انتخابات به خود اختصاص خواهند داد. فرهنگ و سياست دو حوزه اى هستند كه شركت كنندگان به آن توجه زيادى نشان مى دهند. به گفته دكتر محمد فاضلى محقق مركز افكارسنجى دانشجويان ايران، اينكه برخى كانديداها رفتارهايى در عرصه فرهنگى از خود نشان مى دهند كه خلاف آن چيزى است كه از آنها انتظار مى رود، به اين دليل است كه به نوعى هويت گذشته خودشان را براى جلب آراى بيشتر شهروندانى كه به حوزه هاى يادشده علاقه مند هستند، نفى كنند.»
روزنامه شرق اين نظرسنجى را به نقل از مركز افكار سنجى دانشجويان وابسته به جهاددانشگاهى منتشر مى كند و مسئوليتى درباره محتواى آن ندارد.