تحلیل تایم از پیشنهادهای روحانی

یک تحلیلگر مسائل بین المللی در گفتگو با تایم اظهار داشت، پیام مهم و اگر چه تلویحی که مقاله روحانی به واشنگتن ارسال می کند این است که علاوه بر مواضع تندتری که از طرف برخي ارائه می شود، مقامات عملگراتری نیز در ایران هستند که پیشنهادهایی کاربردی مطرح می کنند، افرادی که غرب سالهاست آنها را می شناسد و می توانند با هم کنار بیایند.

مجله تایم که پیش از این مقاله ای از حسن روحانی ،دبیرسابق شورای امنیت ملی مبنی بر پیشنهادهای وی برای خروج از بن بست هسته ای موجود منتشر کرده بود، در مقاله ای به بررسی این پیشنهادها و میزان اهمیت آن در فضای کنونی پرداخته است. در این مقاله با اشاره به نامه احمدی نژاد به رئیس جمهوری آمریکا آمده است:

در نامه 18 صفحه ای رئیس جمهوری ایران به بوش که مقامات ایرانی از آن به عنوان راه حل جدیدی برای خروج از موقعیت متزلزل کنونی در جهان یاد می کردند، هیچ اشاره ای به چالش های پیش رو در مساله ای هسته ای ایران نشده و بیشتر به مسائل کلی در زمینه دین، تاریخ و سیاست پرداخته شده بود.

مقامات آمریکایی از جمله کاندولیزا رایس و بوش نیز در مورد این نامه اظهار داشتند که در آن هیچ راهکاری برای مساله هسته ای ایران مطرح نشده و تاثیری در روند برخورد با این پرونده نخواهد داشت.

اما در همین حال یک روز پس از انتشار متن نامه احمدی نژاد، پیشنهادهایی بسیار کاربردی تر از سوی یک مقام دیگر ایرانی مطرح شد.
حسن روحانی در یادداشتی غیر رسمی که به قصد انتشار در غرب به مجله تایم ارسال شده پایه هایی را برای بازگشت به مذاکرات هسته ای با ایران مطرح کرده است.

از جمله به تصویب پروتکل الحاقی آژانس بین المللی انرژی اتمی که اجازه بازرسی های سرزده را به آژانس می دهد اشاره کرد و اینکه ایران مساله عدم خروج از پیمان (ان. پی. تی) را مد نظر قرار می دهد.

نویسنده این مقاله پس از اشاره به پیشنهادهای روحانی، به بررسی آنها از دید تحلیلگران پرداخته و می نویسد، یک کارشناس مستقل مسائل هسته ای در گفتگو با تایم اظهار داشته است، این پیشنهادها یک نشانه امیدوار کننده است، اما در مورد خواست اصلی آمریکا که توقف غنی سازی اورانیوم در خاک ایران است، به نظر نمی رسد این پیشنهادها چندان قانع کننده باشد.

زیرا روحانی اعلام کرده ایران می پذیرد با آژانس بین المللی انرژی اتمی مذاکره کند و بر تداوم غنی سازی اورانیوم در مقیاس صنعتی و با نظارت آژانس تاکید کرده است.

در این مقاله همچنین با اشاره پیشینه حسن روحانی در مساله هسته ای ایران آمده است: روحانی که در زمان دولت اصلاح طلب محمدخاتمی، رئیس تیم مذاکره کننده هسته ای ایران بود، در حال حاضر شخصیتی میانه رو به شمار می رود و پس از روی کار آمدن دولت احمدی نژاد اگر چه از سمت قبلی در این مذاکرات کنار رفت ولی همچنان به اظهار نظر درباره این مساله ادامه می دهد و مواضعی کمتر مواجهه آمیز را اتخاذ می کند.

با وجود اینکه روحانی رسما سمتی در زمینه مسائل هسته ای بر عهده ندارد ولی پیشنهادهای مطرح شده از سوی او قابل توجه است. زیرا او 16 سال در شورای عالی امنیت ملی حضور داشته و از افراد نزدیک به رهبر ایران محسوب می شود.
یک تحلیلگر دیگر مسائل بین المللی در گفتگو با تایم اظهار داشت، پیام مهم و اگر چه تلویحی که مقاله روحانی به واشنگتن ارسال می کند این است که علاوه بر مواضع تندتری که از طرف برخي ارائه می شود، مقامات عملگراتری نیز در ایران هستند که پیشنهادهایی کاربردی مطرح می کنند، افرادی که غرب سالهاست آنها را می شناسد و می توانند با هم کنار بیایند.

دیوید آلبرایت، رئیس موسسه علوم و امنیت بین المللی (ISIS) در واشنگتن نیز در این زمینه گفت، روحانی به دنبال راه حل هایی برای اجتناب از اقدامات تهدید آمیز از سوی شورای امنیت است اما ایران باید گام هایی بیشتر از مسائل مطرح شده از سوی روحانی بردارد زیرا هنوز فاصله بسیاری بین مواضع ایران و درخواستهای جامعه جهانی وجود دارد.

آلبرایت با این وجود تاکیدمی کند پیشنهادهای مطرح شده از سوی روحانی باید جدی گرفته شود و در صورت حمایت از آنها از سوی مقامات بالاتر می توان از آن به عنوان نقطه شروعی برای راه حلهای جدید یاد کرد.

سناتور جوزف بایدن، از نمایندگان دموکرات سنای آمریکا و عضو انجمن روابط عمومی این مجلس نیز در این مورد اظهار داشت: اگر این موارد واقعا موضع ایران را بیان می کند، شاید بتوان روی آنها حساب کرد اما وی همچنین گفت با توجه به دو دهه پنهانکاری و مواضع تند رئیس جمهور ایران، این کشور باید گام هایی بیشتر از مواردی که روحانی مطرح کرده است برای بازگرداندن اعتماد جهانی بردارد.

وی افزود: ما نیز به نوبه خود باید راه را برای مذاکره مستقیم با ایران همواره کنیم ،همان طوری که در دوران جنگ سرد با شوروی مذاکره می کردیم.
منبع: آفتاب