«تو باید جرأت ادامه‌دادن داشته باشی، نه امیدِ رسیدن»؛ نامه به آصف بیات

نسخه‌ی پی‌دی‌اف دریافت مکاتبات آصف بیات و سعید مدنی، جامعه‌شناسان ایرانی، از بیش از دو سال پیش، از اردیبهشت‌ماه ۱۴۰۳، با انتشار نامه‌ای آغاز شد که آصف بیات طی آن، با نگاهی همدلانه، پرسش‌ها و نقدهایی را پیرامون برخی دیدگاه‌های سعید مدنی طرح کرد. در ادامه، شاهد انتشار پاسخ مدنی به نقدهای بیات بودیم و پس از آن نیز این […]

» ادامه

از کنشگری مرزی تا تکنوکراسی سیاست

«کنشگری مرزی»؛ نظریه‌ای برای فهم تداوم ایران در تاریخ‌نگاری و جامعه‌شناسی معاصر ایران، نظریه «کنشگران مرزی» به‌مثابه چارچوبی برای فهم تداوم حیات جامعه در مواجهه با دولت‌های متمرکز شکل گرفته است. این نظریه بر نقش کلیدی میانجیگرانی تأکید می‌ورزد که در فضای میان دولت و جامعه به نقش‌آفرینی پرداخته‌اند. بر این اساس، پرسش محوری آن است که این مفهوم در […]

» ادامه

از سیاست نفی تا سیاست ساختن

بازاندیشی در بحران بدیل‌ سازی و گذار از فرهنگ اپوزیسیون به حکمرانی دموکراتیک در ایران مقدمه دعوتی برای بازاندیشی در سیاست ‌ورزی این مقاله نه تاریخ اپوزیسیون ایران است و نه برنامه یک سازمان سیاسی. هدف آن، ارائه چارچوبی نظری برای گذار دموکراتیک است؛ چارچوبی که از نقد اپوزیسیونیسم آغاز می‌شود و به طراحی چارچوبی برای جمهوری‌ ای دموکراتیک، مبتنی […]

» ادامه

در تمنای آینده‌ی سپری‌شده / ابراهیم توفیق

دریافت نسخه‌ی پی‌دی‌اف وضعیت تاریخی معاصر را چه‌گونه باید خواند؟ این همه اعوجاج در حیات امروز ما از کجا برخاسته است؟ گفتمانِ غالب عمدتاً حول مفاهیم «سنت» و «مدرنیته» و معلق بودن ما در میان این دو وضعیت صورت‌بندی مفهومی شده‌ است. گفته می‌شود مواجهه‌ی ما با امر مدرن، با شتابی فزاینده نوعی «تعلیق» مدام در حیات ما ایجاد کرده […]

» ادامه

تبارشناسی هویت، جغرافیا و ساختار سیاسی

مقدمه و طرح مسئله: بحران ترمینولوژی و تلاطم هویت در ساختار سیاسی ایرانمسئله تکثر زبانی، فرهنگی، تاریخی و منطقه‌ای در ایران، همواره یکی از بنیادین‌ترین، مناقشه‌برانگیزترین و حساس‌ترین مباحث در حوزه‌های جامعه‌شناسی سیاسی، حقوق بین‌الملل و تاریخ معاصر بوده است. جغرافیا و بافت انسانی ایران به مثابه یک موزاییک پیچیده، فرآیند دولت-ملت‌سازی مدرن را از اوایل قرن بیستم میلادی (دوران […]

» ادامه

کدام آینده پس از جنگ؟

بخش یکم – الگوی عراق پس از جنگ خلیج فارس پیش فرض نخست این نوشته با اتکا به نتیجه همه مطالعات دانشگاهی و پژوهشی تا به امروز، این است که تا به حال هیچ حکومتی با قطع سرِ رهبری (decapitation attacks) و بمباران هوایی سرنگون نشده است[1]. مرگ یا ناتوان شدن یک رهبر دشمن اغلب به تغییر مطلوب در سیاست یا […]

» ادامه

تحلیل خیزش دیماه و سناریوهایی برای تغییر

نامه به دکتر سعید مدنی: از «زن، زندگی، آزادی» تا «هر کی بیاد از اینا بهتره» چگونه می‌شود از منظر جامعه‌شناسی سیاسی این خیزش را ارزیابی کرد؟ ‌آیا این یک «انقلاب ملی» است یا یک «کودتا با همدستی قدرت‌های خارجی»؟ و اگر هیچ کدام، پس چیست؟ از دیدگاه من خیزش دی‌ماه نه یک انقلاب بلکه علامت راهی در یک «مسیر انقلابی» می‌باشد، علامتی که نشان […]

» ادامه

پس از فروپاشی اعتماد نهادی

مقدمه: از بحران سیاسی به بحران هنجاری تحولات سیاسی سال‌های اخیر در ایران را نمی‌توان صرفاً در چارچوب چرخه‌ای تکرارشونده از «اعتراض-سرکوب» تحلیل کرد. آن‌چه در خیزش اخیر رخ داد — و به‌ویژه نحوه‌ی پاسخ حکومت به آن — نشان‌دهنده‌ی ورود نظم سیاسی جمهوری اسلامی به مرحله‌ای کیفی و متفاوت است. در این مرحله، بحران مشروعیت از سطح کارکردی و […]

» ادامه

به کجا می‌رویم؟

نسخه‌ی پی‌دی‌اف دریافت بحران دقیقاً در این واقعیت نهفته است که کهنه در حال مرگ است و نو هنوز نمی‌تواند زاده شود؛ در این دوره‌ی فترت، انواع گوناگون نشانه‌های بیمارگونه و بحران پدیدار می‌شوند. آنتونیو گرامشی اول صدا می‌شنوی؛ گوینده را نمی‌بینی، چهره پیدا نیست، فقط صدا. صدایی که انگار از تهِ چاهی تاریک بالا می‌آید و در فضای شلوغ […]

» ادامه

۴۵ تز دربارهٔ چشم‌انداز تغییر در ایران

چهل‌وپنج تز دربارهٔ دوام و چشم‌اندازهای تغییر در جمهوری اسلامی ایران ۱. رژیم‌های انقلابی از منظر ساختاری عموماً از دوام بیشتری نسبت به دیگر اشکال اقتدارگرایی برخوردارند؛ پدیده‌ای که می‌توان آن را در چارچوب روابط علّی میان تمرکز قدرت، ظرفیت‌های نهادیِ برآمده از انقلاب و پویایی‌های اجتماعیِ پس از آن تبیین کرد.پژوهش‌های تطبیقی به‌ویژه در آثار استیون لویتسکی و لوکان […]

» ادامه
1 2 3 40