پنج وظیفه جمهوری خواهان در شرایط کنونی
مقدمه
ایران در شرایطی بحرانی و سرنوشتساز قرار گرفته است. تشدید تنشهای خارجی، خطر ادامه جنگ و ویرانی کشور، و همزمان بحران عمیق مشروعیت جمهوری اسلامی، آیندهٔ ایران را با عدم قطعیتهای جدی روبهرو کرده است. در چنین وضعیتی، نیروهای جمهوریخواه که بر استقلال کشور، دموکراسی، سکولاریسم و حاکمیت مردم تأکید دارند، با مسئولیتی تاریخی مواجهاند. برای جلوگیری از گسترش جنگ، حفظ یکپارچگی ایران و فراهم کردن مسیر گذار دموکراتیک، لازم است این نیروها وظایف مشخص و مشترکی را در برابر جامعه و تاریخ بر عهده بگیرند. پنج محور زیر میتواند چارچوبی عملی برای کنش سیاسی جمهوریخواهان در شرایط کنونی فراهم کند.
۱. ائتلاف علیه جنگ برای آتش بس
میهن ما در معرض خطری جدی قرار گرفته است. تجاوز اسرائیل و آمریکا با هدف نابودی ایران، تجزیهٔ کشور، ایجاد جنگ داخلی و تحمیل یک رژیم دستنشانده انجام میشود. در چنین شرایطی، مهمترین وظیفهٔ همهٔ نیروهای ملی، دموکراتیک و جمهوریخواه آن است که برای توقف جنگ، برقراری آتشبس فوری و جلوگیری از ویرانی بیشتر کشور، افکار عمومی ایران و جهان را بسیج کنند. به همه ایرانیانی که از ظلم حکومت در عمل حامی جنگ خارجی هستند هشدار بدهیم که کشور در خطر است فریب نخورید. به هموطنان کرد و احزاب کردستانی هشدار بدهیم که به پیاده نظم اسرائیل و آمریکا تبدیل نشوند و بگوئیم که ما جمهوری خواهان به همراه هم باید کشور را بسازیم.
۲. تشکیل دفتر همکاری های جمهوری خواهان ایران
جمهوریخواهان ایران در دهها انجمن، سازمان و حزب سیاسی فعالاند. همگی خواهان استقرار یک جمهوری سکولار، دموکراتیک و لائیک مبتنی بر رأی مردم، استقلال کشور، مخالفت با نظامهای ایدئولوژیک و موروثی، رد مداخلهی نظامی خارجی، حفظ یکپارچگی سرزمینی ایران، بهرسمیت شناختن حقوق همهی اقوام و پذیرش تمرکززدایی هستند. با وجود این اشتراکات بنیادین، جمهوریخواهان همچنان پراکنده هستند.
در این مرحله، ایجاد «دفتر همکاریهای جمهوریخواهان» ضرورتی سیاسی است، نهادی برای هماهنگی و پشتیبانی همهجانبه از جنبش مقاومت مدنی در ایران و تلاش مشترک برای پایان دادن به جمهوری اسلامی و استقرار یک جمهوری سکولار دموکراتیک.
۳. ایجاد مرکز میانجیگری اجتماعی
میانجیگری مورد نظر نه میان حکومت و مخالفان، بلکه در درون جامعهٔ مدنی و میان نیروهای دموکراسیخواه و تشکلهای مدنی شکل میگیرد. هدف آن کاستن از شکاف میان دو واقعیت همزمان است، از یکسو خواست گستردهٔ جامعه برای گذار، و از سوی دیگر ترسهای عمیق از آیندهای نامعلوم در این چارچوب، ایجاد گفتوگو، مهار خشم اجتماعی، پرهیز از خشونت، انتقامجویی و مداخلهٔ خارجی، و فراهمکردن زمینهٔ سیاستورزی دموکراتیک، ضرورتی حیاتی دارد.گروههای میانجیگر اجتماعی، از سندیکاهای کارگری و صنفی تا تشکلهای فرهنگیان، نویسندگان، وکلا، جامعهشناسان، صنوف بازار، اتحادیههای حملونقل و پرستاران، همچنین فعالان زنان و محیط زیست، میتوانند با ایجاد یک مرکز همکاری مشترک، نقش مؤثری در میانجیگری اجتماعی ایفا کنند و در هماهنگی با ائتلاف فراگیر ملی و دفتر همکاریهای جمهوریخواهان، مسیر تحول از درون را تقویت کنند.
۴. ائتلاف فراگیر ملی برای ایجاد دولت موقت ملی
گذار از جمهوری اسلامی بدون شکلگیری یک ائتلاف فراگیر ملی ممکن نیست. نیروهای ملی، دموکراتیک و جمهوریخواه، برای ایفای نقشی تعیینکننده، باید ائتلافی فراگیر از همهی نیروهای مخالف مداخلهی نظامی خارجی ـ از چپ تا مشروطهخواهان ایجاد کنند. ابتکار این ائتلاف باید از درون کشور و با پیشقدمی نیروهای ملی و دموکراتیک صورت گیرد و نیروهای جمهوریخواه خارج از کشور بهطور رسمی به آن بپیوندند. چنین ائتلافی شرط ضروری سازماندهی اعتراضها در مقیاس ملی و تبدیل نارضایتی اجتماعی به گذار سیاسی مستقل است. هدف ائتلاف عقب نشاندن جمهوری اسلامی و تشکیل یک دولت موقت ملی است و وظیف این دولت بر گزاری یک انتخابات آزاد و تشکیل مجلس موئسسان می باشد
۵. سیاست خارجی، حکومت، (سلطنت طلبان ـ مجاهیدین) و جمهوری خواهان
جنگ جاری و بحران مشروعیت جمهوری اسلامی شکافی راهبردی میان نیروهای سیاسی ایران آشکار کرده است، حاکمیت توافق با آمریکا را ابزاری برای مدیریت بحران و حفظ ادامه بقای نظام میبیند و از دید آن ها حفظ نظام از اوجب واجبات است. سلطنتطلبان و مجاهدین خلق با تکیه بر مداخلهٔ خارجی و منطق فروپاشی، جنگ را مسیر تغییر قدرت تلقی کرده و فکر می کنند می توانند در ایران به قدرت برسند.این در حالی است که جمهوریخواهان توافق با آمریکا را نه برای نجات حکومت بلکه ماندگاری ایران می دانند.جمهوری خواهان دنبال سازوکاری برای مهار منطق جنگ، کاهش تنش خارجی و گشودن فضای سیاسی جهت گذار مسالمتآمیز از درون جامعه دنبال میکنند. به همین خاطر است که جمهوری خواهان تلاش شان برای ایجاد ائتلاف علیه جنگ برای آتش بس می بینند و سلطنت طلبان و مجاهدین ادامه جنگ را به نفع خود می دانند.
نتیجهگیری
پنج وظیفهٔ طرحشده، ائتلاف علیه جنگ و برای آتشبس، ایجاد دفتر همکاریهای جمهوریخواهان، شکلدهی به مرکز میانجیگری اجتماعی، ایجاد ائتلاف فراگیر ملی برای تشکیل دولت موقت، و تدوین رویکردی مستقل در سیاست خارجی، مجموع نقشهٔ راهی برای نقشآفرینی جمهوریخواهان در این دورهٔ حساس است. تحقق این اهداف میتواند هم از تشدید ویرانی و مداخلهٔ خارجی جلوگیری کند و هم زمینهٔ گذار مسالمتآمیز از جمهوری اسلامی به یک جمهوری سکولار و دموکراتیک مبتنی بر رأی مردم را فراهم سازد. آیندهٔ ایران تا حد زیادی به توانایی نیروهای دموکراسیخواه در همگرایی، مسئولیتپذیری و عمل مشترک بستگی دارد.
منبع: سایت ملیون
