چکیده کتاب «چرا ایران عقب ماند و غرب پیش رفت؟»

ایران به روایت کاظم علمداری (۱) متن دو قسمتی زیر چکیده کتاب «چرا ایران عقب ماند و غرب پیش رفت؟»، نوشتۀ کاظم علمداری است که محمد فاضلی، جامعه‌شناس ایرانی آن را تهیه کرده است. این متن بخشی از کوشش آقای فاضلی و دوستانش در چارچوب پروژه «ایران پایدار» است. این پروژه نوشته‌های محققان ایرانی را در باره دلایل توسعه‌نیافتگی ایران […]

» ادامه

تَوهّمِ فضا و زمان

مانند توهّم شیرِ آب۱ فشرده اینشتین: “نیوتن، مرا ببخش آنگونه که فکر ‌‌میکردی فضا ـ زمان مطلق نیست.”۲ حال نظریه گرانش کوانتومی می‌گوید: “اینشتین، با عرض معذرت آنگونه که فکر میکردی  فضازمان نه تنها پیوسته نیست بلکه اصولا فضازمانی وجود ندارد.”۳ از آنجا که رویدادهای طبیعی با بهره‌جوئی از مفهوم‌های فضا و زمان بیان می‌شوند روشن است که می‌باید پیش […]

» ادامه

تبعیض اتنیکی مانع اصلی همپیوستگی مهاجران است

به مناسبت چاپ سوم کتاب مهاجرت و قومیت • به جای ادغام و همپیوستگی شاید بهتر باشد از واژه مشارکت و دربرگیرندگی سخن گفت که نه یک سویه است و نه تنها معنای اتنیکی به خود می‌گیرد. تازه‌ترین آمارها از اروپای غربی درسال ۲۰۲۱ نشانگر آن است که متولدین خارجی بخش بزرگی از جمعیت آن را تشکیل می‌دهند. به طور […]

» ادامه

پراکندگی سازمانهای سیاسی از دریچه نظریه دام اجتماعی

در جامعه با مواردی روبرو هستیم که در صورت همکاری و اقدام جمعی، همه افراد می‌توانند از سطح رفاه و منافع بیشتری بهره‌مند شوند، اما از انجام این کار ناتوان‌اند زیرا منافع فردی متضاد، مانع از همکاری و اقدام جمعی می‌شود. چنین وضعیتی را مشکل اقدام جمعی، معضل اجتماعی و یا دام اجتماعی می‌خوانند. مشکل اقدام جمعی می‌تواند اشکال بسیار […]

» ادامه

فلسفه و سیاست آموزش و پرورش علمی و دموکراتیک

برخی سر نخ ها ی فلسفه آموزش و پرورش دمکراتیک اگر به خواهیم به فلسفه آموزش و پرورش بپردازیم ضرورت دارد که از نقش فلسفه در تفکر انسانی به کلی و نقش فلسفه آموزش و پرورش  نکاتی را مطرح سازیم که بتواند ما را به آن رشته های  اندیشه گی و فلسفی آموزش و پرورش علمی و دمکراتیک  رهنمون سازد. […]

» ادامه

تبيين خيزش آبان ۹۸

ا مفاهيم شورش و جنبش نمی توان اعتراضات ۹۸ را تبيين کرد. ما نيازمند مفهوم سازی هستيم. مفهومی که بتواند اعتراضات آبان را تبيين کند. مفهومی که برخاسته از پيوند بين تهيدستان و طبقه متوسط فرودست است. چرا که هر دو در اعتراضات ۹۸ مهر خود را به آن زدند. اين شکل اعتراض هم مشخصه هائی از شورش دارد و هم جنبش. هم […]

» ادامه

خیزشِ بزرگِ آبان ۹۸: نمادی از جهت تاریخی حرکت جامعه‌یِ ایران

پیش‌گفتار مقاله‌ای که پیشِ‌رو دارید به مناسبت سال‌گردِ خیزش بزرگِ آبان ۹۸ نوشته شده است اما، بحث‌هایِ این نوشته تنها ارزیابی و بررسی و نظریه پرداختنِ آن حرکت بزرگ اجتماعی نیست؛ به چشم‌اندازهایِ بزرگ‌تری نظر دارد. امروز که شاهد سربرآوردن حرکت‌هایِ بزرگ اجتماعی در میهن‌مان هستیم بازنشرِ این متن را خالی از فایده ندانستم. هرچند بررسیِ دقیقِ آن‌چه امروز در […]

» ادامه

سمفونی ناتمام: آن‌ها که رفتند و آن‌ها که ماندند

موومان اول – یک‌دست کردن و تمرکز قدرت پنجم اسفندماه ۱۳۵۳، شاه ایران که تازه از سفر زمستانی‌اش به سویس به تهران بازگشته بود، به اسداله علم، وزیر دربار، دستور داد که برای ۱۱ اسفند، اعضای هیئت دولت، رؤسای مجلسین شورا و سنا و تعدادی از روزنامه‌نگاران داخلی و خارجی و رجال کشور را برای یک کنفرانس مطبوعاتی فرابخواند. هنوز […]

» ادامه

علیتِ سرنوشت‌ساز

فشرده ما برای بیان رخداد‌های طبیعی همواره، خواسته یا ناخواسته، از مقوله فضازمان استفاده می‌کنیم. بی‌آن‌که بگوئیم و یا اصولا بدانیم فضازمان چیست. آیا در چنین حالتی ما مجاز هستیم یافته‌های خود را علمی به نامیم؟ به عبارت دیگر، آیا علمی دانستن یافته‌هایمان مفروض بر وجود فضازمان نیست؟ ما با چه برهانی فضازمان را بستر نظریه‌های بنیادی انگاشته‌ایم؟ در حالی‌که […]

» ادامه

بحران های پیش روی نظام سیاسی در ایران و گفتمان های موجود

نکته اول: ماندگاری نظام های سیاسی به دو چیز است. مشروعیت و کارآمدی. مشروعیت ( legitimacy) به‌معنای قانونی‌بودن یا طبق قانون بودن است. سیسرون این واژه را برای بیان قانونی ‌بودن قدرت به‌کار برد. بعدها واژه مشروعیت در اشاره به روش‌های سنتی، اصول قانون اساسی و انطباق با سنت‌ها به‌کار برده شد. پس از آن، عنصر «رضایت» نیز به معنای آن افزوده […]

» ادامه
1 12 13 14 15 16 39